24 haber
ABD ve İran heyetleri, İsviçre'de bir başlangıç barış anlaşması için resmî müzakerelere başladı. BBC'ye göre Washington adına süreci Başkan Yardımcısı JD Vance yönetiyor; Tahran heyetine Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi başkanlık ediyor. Katar ve Pakistan arabuluculuk rolü üstleniyor.
Yeni Zelanda'nın en büyük ihracat pazarı Çin, son yıllarda iç gıda üretim kapasitesini artırma stratejisine ağırlık veriyor. RNZ Business'a göre uzmanlar, premium gıda ve süt ürünleri kategorilerinde Yeni Zelanda'nın rekabet avantajının korunduğunu söylüyor.
Ukrayna'nın Rus enerji altyapısına yönelik saldırıları, Rusya'nın işgali altındaki Kırım'da büyük bir yakıt krizine yol açtı. Euronews'e göre benzin istasyonları önünde uzun kuyruklar oluşurken yerel yönetim satışları geçici olarak askıya aldı.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile İran heyeti, savaş sonrası gerilim çerçevesinde teknik düzeyde görüşmek üzere İsviçre'ye geldi. Tahran, görüşmelerle aynı anda Hürmüz Boğazı'nı tüm gemilere kapattığını duyurdu. Brent petrolün varili 80 doların üzerine çıktı.
Avustralya kümes hayvanları endüstrisi, geçen hafta Batı Avustralya'da tespit edilen ilk H5 kuş gribi vakasının Victoria için doğrudan tehdit oluşturmadığını söyledi. Sektör, sıkı biyo-güvenlik önlemlerinin sürdüğünü vurguladı. Birçok eyalet hâlâ kuluçka tesislerini yakın izleme altında tutuyor.
Kolombiya'nın ana borsa endeksi COLCAP, seansı yüzde 4,02 yükselişle tamamlayarak bölgenin en güçlü günlük hareketlerinden birine imza attı. Banka ve enerji hisseleri yükselişe öncülük etti. Petrol fiyatlarındaki yukarı yönlü hareket ve seçim takvimine ilişkin yatırımcı iyimserliği rallinin temel itici güçleri olarak öne çıktı.
ABD Başkanı Donald Trump, ABD-İran mutabakatı kapsamında Tahran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen tankerlere geçiş ücreti uygulamayacağını ancak Washington'un bu yetkiyi muhafaza ettiğini söyledi. Mutabakat metni, 60 günlük geçiş döneminin ardından boğaz geçiş ücreti rejiminin yeniden değerlendirilmesini öngörüyor.
Gine, dünyanın en büyük yüksek tenörlü demir cevheri rezervlerinden biri olan Simandou'dan Çin'e yapılan sevkiyatları artırdı. South China Morning Post'a göre Pekin, düşük karbonlu çelik üretimi için yüksek saflıkta cevher arıyor; anlaşma Gine'ye yıllık 3,5 milyar dolar gelir potansiyeli sunuyor. Avustralyalı demir cevheri ihracatçıları konumlarını gözden geçirmek zorunda kalabilir.
İran Devrim Muhafızları, hafta sonu İsviçre'de planlanan ABD-İran teknik görüşmeleri öncesinde Hürmüz Boğazı'nın tüm gemilere kapatıldığını duyurdu. CNBC'ye göre karar petrol piyasalarını sarstı; ham petrol yükseldi, dolar değer kaybetti. ABD ordusu boğazın ticari geçişlere açık olduğunu söyledi.
Australian Fertilizer Corporation, henüz inşa edilmemiş üre tesisinin tüm üretim kapasitesini önceden satmak için yurt içi ve uluslararası müşterilerle 2,4 milyar dolar değerinde anlaşma imzaladı. Şirket, mevcut taahhütlerle finansman tarafında güçlü bir taban oluşturduğunu söylüyor. Anlaşmalar, Avustralya'nın gübre tedariğindeki yapısal kırılganlığını tartışmaya açıyor.
MarketWatch'ın aktardığına göre Cuma günü gelen başlıklar, ABD ve İran arasındaki anlaşmanın artan biçimde kırılgan hale geldiğine işaret ediyor. Hormuz Boğazı'nın yeniden açılmasındaki süregelen soru işaretleri petrol piyasalarında yeni bir baskı dalgası yarattı. Tüccarlar, bölgesel gerilimlerin de devam etmesiyle fiyat oynaklığının yüksek kalmasını bekliyor.
ABD ile İran arasında varılan anlaşmanın ardından Hürmüz Boğazı'ndan geçen ham petrol tankerlerinin sayısı keskin biçimde arttı. Geçici ücretsiz geçiş döneminin ardından boğazın nasıl yönetileceği belirsizliğini koruyor ve armatörler sigorta primlerini izliyor.
Çin Gümrük İdaresi, Avustralya'nın 2026 sığır eti ithalat kotasını dolduran ilk büyük tedarikçi olduğunu açıkladı ve yıl sonuna kadar yeni sevkiyatlara %55 gümrük tarifesi uygulanacağını duyurdu. Karar, Avustralya kırmızı et ihracatçılarına yıllık 1,9 milyar dolarlık bir gelir tarafına baskı yapıyor. Canberra'da Albanese hükümeti acil sektör toplantısı çağrısında bulundu.
Queensland'in en büyük altın madeni operatörü Ravenswood Gold, 1,4 milyar Avustralya doları (920 milyon ABD doları) tutarındaki dış borç yeniden yapılandırma anlaşmasını tamamladığını duyurdu. Anlaşmaya National Australia Bank ve Macquarie liderliğindeki bir konsorsiyum öncülük etti. Şirket borç ödeme takvimini 2032 sonuna uzattı; Avustralya doları haberin ardından dolar karşısında yüzde 0,3 değer kazandı.
Çin'in Myanmar cuntasına yönelik baskıları, ülkenin lideri Min Aung Hlaing'in siyasi konumunu zayıflattı. Pekin, sınır bölgesindeki güvenlik ve ekonomik istikrar için somut adımlar talep ediyor. Bu, cuntanın iç dinamiklerinde olası bir değişimin habercisi.
Meteoroloji kurumlarına göre El Niño olayı yeniden güçlenmeye başladı. Bilim insanları küresel sıcaklıkların önümüzdeki aylarda artacağı uyarısı yapıyor. Latin Amerika'da kuraklık, sel ve tarım üretiminde aksamalar bekleniyor.
BBC Middle East analizine göre 60 günlük müzakere takvimini başlatan ABD-İran mutabakatı, nükleer zenginleştirme, denetim mekanizması ve 300 milyar dolarlık yeniden yapılanma fonunun finansmanı gibi kritik meselelerde belirsizlikler bırakıyor. Anlaşma metni, Hürmüz güvenliği için ortak protokol oluşturulmasını öngörse de askeri operasyonel ayrıntılar paylaşılmadı. Tahran ve Washington taraflar uyarı dilini koruyor.
RNZ Business'in aktardığına göre Yeni Zelanda merkezli bölgesel havayolu Originair, 2026'nın "feci" geçtiğini açıkladı. İran savaşı sonrası küresel jet yakıtı fiyatları yükselince şirketin net zararı 5,3 milyon NZD'ye ulaştı. Yönetim, devletin küçük havayollarına yönelik destek mekanizması çağrısı yaptı.
Ukrayna ordusu Perşembe sabahı Moskova ve çevresine son yılların en büyük insansız hava aracı saldırısını düzenledi; Moskova petrol rafinerisi vuruldu ve şehir genelinde yangınlar çıktı. Cumhurbaşkanı Volodymyr Zelensky, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarına karşılık vermenin "haklı bir cevap" olduğunu söyledi.
Zimbabve, küresel batarya tedarik zincirinin kilit ülkelerinden biri haline gelirken yabancı sermayeli yeni projeler hızla devreye giriyor. Ancak yerel topluluklara ulaşan kazançlar sınırlı kalıyor. Çin merkezli Zhejiang Huayou ve Sinomine, yıllık üretimi 700 bin tona çıkarmayı planlıyor.
İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, ABD ile imzalanan 14 maddelik çerçeve mutabakatın pazartesi günü elektronik imza yoluyla resmiyet kazandığını doğruladı. Al Jazeera'nin aktardığına göre Washington kaynakları, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun da imzayı aynı şekilde tamamladığını söyledi. Mutabakatın tam metni henüz kamuoyuyla paylaşılmadı; ancak Hormuz Boğazı'ndaki geçişlerin normalleşmesi ve yaptırımların kademeli kaldırılması gibi maddeler içerdiği bildirildi.
Gemi takip verilerine göre ham petrolle yüklü üç İran tankeri, ABD'nin Umman Körfezi'nde uygulamaya çalıştığı abluka hattını aştı. Tankerlerin doğu Asya'ya doğru yöneldiği belirtildi. Gelişme, İran'la varılan çerçeve mutabakatın ardından petrol ihracatının yeniden hızlanacağına işaret ediyor.
Yeni Zelanda'nın Kuzey Adası'ndan gelen kaba yün, Napier'deki müzayedede son otuz yılın en yüksek fiyatına satıldı. Talep artışı, küresel tedarik zincirindeki dengesizlikler ve İran'daki çatışma sonrası bazı askeri tekstil ihtiyacı dahil birden fazla etkenden kaynaklanıyor. Üreticiler için bu, uzun süredir gelen ilk büyük olumlu sinyal.
Endonezya'nın yeni ihracat kontrolleri ve Çin'in büyük üreticilerinden birinde yaşanan maden kazası, küresel kömür fiyatlarını sert biçimde yukarı taşıdı. Termal kömür referans fiyatları kısa sürede çift haneli yükseliş gösterdi. Üretici şirketler hisseleri Asya borsalarında değer kazanırken, elektrik üretiminde kömüre bağımlı ülkeler için maliyet baskısı arttı.