DSÖ, ABD'nin 'Ebola yanıtında geç kaldınız' eleştirisine karşı çalışmasını savundu
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun açıklamasının ardından Kongo Demokratik Cumhuriyeti'ndeki Ebola salgınına verdiği yanıtı resmi olarak savundu. Rubio bir basın toplantısında, DSÖ'nün salgın tepkisinde 'biraz geç kaldığını' söylemişti.
Salgın, KDC'nin Bundibugyo bölgesinden başlayan ve Bundibugyo türü Ebola virüsü olarak tanımlanan bir varyantla yayılıyor. En son DSÖ ve KDC sağlık bakanlığı verilerine göre vaka sayısı 246'ya, ölüm sayısı 65'e yaklaşıyor. Salgın bölgenin diğer kısımlarına ve sınır komşusu Uganda'ya da sıçradı.
DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, salı günü Cenevre'de yaptığı açıklamada 'Salgın tespiti ilk olarak ulusal sağlık sistemlerinin sorumluluğundadır. DSÖ, devletler bizden destek istediği zaman geliyor ve şu anda hızlı ve etkili çalışıyoruz' dedi.
DSÖ'nün yanıtının kronolojisine bakıldığında: 4 Mayıs'ta vaka kümeleri KDC sağlık bakanlığı tarafından bildirildi. 6 Mayıs'ta DSÖ ulusal otoritelerle ilk koordinasyon toplantısını yaptı. 8 Mayıs'ta resmi salgın ilanı yapıldı. 12 Mayıs'ta uluslararası tıbbi ekipler bölgeye gönderildi. 15 Mayıs'ta aşı stratejisi açıklandı.
Rubio'nun eleştirisinin arka planında, ABD'nin Trump yönetimi sırasında DSÖ ile gergin ilişkileri yatıyor. Geçen yıl ABD, DSÖ'nün finansman katkısını yarıya indirerek 'reform talepleri' ileri sürmüştü. Rubio'nun yorumu, bu daha geniş gerilimin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
DSÖ açıklamasında ayrıca KDC ve Uganda'daki Ebola yanıtı için 145 sağlık çalışanını dağıttığını, 50.000 doz aşıyı bölgeye gönderdiğini ve 12 izolasyon hastanesini desteklediğini belirtti. Aşı, Ervebo (rVSV-ZEBOV) ve henüz onaylanmamış olan Sudan/Bundibugyo türü aşı kombinasyonu olarak uygulanıyor.
Bağımsız epidemiyoloji uzmanları, mevcut salgın için DSÖ yanıtının 'tipik zaman çerçevesi içinde' olduğunu söylüyor. Uluslararası Halk Sağlığı Acil Durumu (PHEIC) ilanı için kriterlerin henüz karşılanmadığını, ancak DSÖ acil komitesinin önümüzdeki Cuma günü toplanacağını ekledi.
The Lancet dergisindeki bir başyazıda epidemiyologlar, ABD'nin halk sağlığı yatırımlarındaki son kesintilerin 'küresel salgın tepkisini zayıflattığını' öne sürdü. ABD, Africa CDC'ye katkısını üçte iki oranında azaltmış ve Centers for Disease Control'ün global salgın tespit programlarına bütçe ayırmamıştı.
Uganda Sağlık Bakanlığı, KDC'den geçen seyahatçilerin sınır kontrolünde sıkı izlendiğini ve Bundibugyo türü için bir mobil teşhis laboratuvarının Bundibugyo sınır geçişinde aktif olduğunu duyurdu. Tanzanya, Ruanda ve Burundi de risk değerlendirme süreçlerini başlattı.
DSÖ'nün açıklamasının sonunda Dr. Tedros, 'Salgın yanıtının siyasi tartışmaya çekilmesi salgını durdurmaz. Halk sağlığı yanıtının olası en hızlı şekilde işlemesi için bütün ortakların birlikte çalışmasına ihtiyacımız var' dedi. Önümüzdeki haftada DSÖ, Bundibugyo aşısının üretim hızlandırma planlarını netleştirecek.