Hondius gemisinden inen Kanadalı yolcuda hantavirüs pozitif çıktı, izolasyon British Columbia'da sürüyor
MV Hondius adlı kruvaziyer gemisinin eski yolcularından biri olan Kanadalı'nın hantavirüs için pozitif test sonucu aldığı British Columbia Sağlık Bakanlığı tarafından açıklandı. Söz konusu birey, gemiden inen ve gelmiş geçmiş hantavirüs salgınının başlangıç noktası sayılan MV Hondius'taki dört Kanadalı yolcudan biri. Diğer üçü Vancouver Adası'ndaki konutlarında izolasyonda; en az birinde semptomlar görülüyor.
BC Sağlık Bakanı Adrian Dix, basın toplantısında 'Bu vaka, Andes hantavirüsünün gemiden inen kişilerden topluluğa yayılma riskini gösterdiği için çok ciddi. İzolasyon protokolleri tam uygulanıyor; izleme süreci 14 gün boyunca aktif olarak yürütülecek' dedi. BC CDC Direktörü Dr. Réka Gustafson, virüsün İngilizce 'Andes hantavirus pulmonary syndrome (HPS)' olarak bilinen forma neden olduğunu hatırlattı. HPS, başlangıçta grip benzeri belirtilerle başlayan, ardından akciğer sıvısı birikmesiyle ilerleyen ve %35-40 mortalite oranına sahip bir solunum yetmezliği.
MV Hondius, Şili'nin Antartika kruvaziyer rotasında işletilen bir araştırma turizmi gemisi. 18 Şubat'ta Punta Arenas'tan kalktığı sefer sırasında üç yolcunun şiddetli akciğer semptomları geliştirmesi üzerine 19 Mart'ta Tristan da Cunha'ya yönlendirildi; ilk üç vakanın ikisi de Andes hantavirüsü için pozitif çıktı. Geminin tüm yolcuları 28 Mart'ta Vancouver'a getirildiği uçakla tahliye edildi ve British Columbia'da izolasyon altına alındı.
Geminin operatörü Oceanwide Expeditions, Hollanda merkezli ve son yolcusu inen geminin tamamen dezenfekte edildiğini açıkladı. Şirket, MV Hondius için 14 Mart 2026'ya kadar olan kruvaziyer programı iptal etti; 22 milyon Euro iadesi ödenecek. 'Bu olay, sektörümüz için bir uyarı çağrısı' diyen şirket sözcüsü Mark van der Hulst, gemilerinin sıçan kontrolünün yeniden gözden geçirildiğini ekledi.
Andes hantavirüsü, Güney Amerika'da yaşayan uzun kuyruklu pirinç sıçanı Oligoryzomys longicaudatus tarafından taşınıyor. İnsanlar genellikle sıçanın idrarı, dışkısı ya da tükürüğü ile kontamine ortamlarda solunum yoluyla bulaşıyorlar. Andes suşunun nadiren insandan insana bulaşabilen, dünyada bilinen tek hantavirüs olması bu salgını farklı kılıyor; çoğu hantavirüs türü doğrudan kemiriciden insana geçer.
BC'deki dört eski yolcudan biri olan ve isminin açıklanmasını istemeyen 65 yaşındaki kişi, CBC News'a yaptığı açıklamada 'Antartika'da rüya bir tatildi, ancak iniş sonrası dört haftalık izolasyon gerçek bir testtir. Sağlık ekipleri her gün bizi arıyor ve günlük semptom kontrolü yapıyor' dedi. Tarif edilen semptomlar arasında yorgunluk, hafif öksürük ve baş ağrısı yer alıyor; PCR testi negatife dönen üç kişi 14 günlük izolasyon sonunda serbest bırakılacak.
Kanada'daki vaka, MV Hondius olayında doğrulanan toplam vaka sayısını 12'ye çıkardı. Dünya Sağlık Örgütü'nün 22 Mayıs güncellemesine göre Andes hantavirüsü tarafından oluşan kümülatif vakalar Şili'de 9, Arjantin'de 1, Brezilya'da 1 ve Kanada'da bu yeni vaka olmak üzere 12'ye ulaştı. 4 vaka ölümle sonuçlandı. Salgın ilerleme hızı yavaşlamış görünüyor; son yedi günde sadece bu Kanada vakası kayda alındı.
Kanada Halk Sağlığı Ajansı, salgın boyunca gönüllü kayıt formuna sahip eski yolcuları içeren bir takip kohortu oluşturdu. 'İzleme süresi geleneksel olarak 28 gün olduğu için, son inişten en az dört hafta sonra yeni vaka çıkma ihtimali var' dedi PHAC'tan Dr. Theresa Tam. Genel halk için Kanada'da hantavirüs riski son derece düşük; vaka, ülke içi salgın işareti değil, geminin getirilmiş enfeksiyon.
Dünya Sağlık Örgütü, Atlantik kruvaziyer turizmi ve antartik araştırma seferlerinde sıçan kontrolü protokollerinin gözden geçirilmesi için 17 Haziran'da uluslararası bir teknik toplantı düzenleyecek. Şu anda Antartik Konvansiyonu (Antarctic Treaty Consultative Meeting) ülkeleri arasındaki resmi sıçan-kontrolü standartı yok; her operatör kendi protokolünü uyguluyor. Hantavirüs uzmanı Profesör Pablo Vial (Universidad del Desarrollo, Şili), 'Antartik tabanlı turizm sektörü hızla büyüyor — yılda 100 000 turist. Bu seviyede sektör, profesyonel zoonotik risk yönetimi gerektiriyor' dedi.
Kanada Sağlık Bakanlığı, hastalık şüphesi olan herkesin acil tıbbi yardım istemesini hatırlatıyor. Erken belirtiler grip benzeri olduğu için yanlış tanı riski yüksek; özellikle son altı haftada Güney Amerika seyahati öyküsü olan ve solunum semptomları geliştiren bireylerin hekimine bunu mutlaka belirtmesi öneriliyor. Etkili antiviral tedavi yok; ancak erken yoğun bakım desteği mortaliteyi düşürebiliyor.
*Bu makale tıbbi tavsiye niteliği taşımaz. Solunum belirtileriniz varsa derhal sağlık hizmetine başvurun.*