Çığır açan genomik test, milyonlarca meme kanseri hastasını kemoterapiden kurtarabilir
Erken evre hormon-reseptör pozitif meme kanseri hastalarının önemli bir bölümünün kemoterapi olmaksızın güvenle tedavi edilebileceğine işaret eden uluslararası bir çalışma yayımlandı. Guardian Health muhabiri Andrew Gregory'nin haberine göre, Annals of Oncology dergisinde yayımlanan ve OPTIMA adı verilen randomize denemenin sonuçları, OncoMasTR adlı genomik test ile düşük riskli grup olarak sınıflandırılan hastalarda 5 yıllık metastaz-free sağkalımın yüzde 96,8 olduğunu gösterdi.
Deneme, 30 ülkede 5.000 hasta üzerinde yürütüldü. Hastalar testlerinin gösterdiği genomik risk profiline göre kemoterapi alacak veya almayacak şekilde randomize edildi. Çalışmanın baş yazarı, Birleşik Krallık Queen Mary Üniversitesi'nden Profesör Robert Stein, sonuçların 'klinik pratikte değişiklik gerektiren önemli bir veri tabanı' oluşturduğunu söyledi.
OncoMasTR testi, 6 gen ifadesi temelinde nüks riskini hesaplıyor. Test, Manchester merkezli OncoMark Biotech tarafından geliştirildi ve 2024'ten beri NHS bünyesinde sınırlı kullanım altında. Çalışmanın detaylarına göre, test düşük riskli olarak sınıflandırdığı hastalar, kemoterapiden vazgeçildiğinde 5 yıllık sağkalımın yüzde 97'lik düzeyini koruyor — bu, kemoterapi alan kontrol grubuyla istatistiksel olarak fark göstermiyor.
Girişimin tıbbi anlamı, kemoterapinin yaşam kalitesi üzerindeki yıkıcı etkileridir. Çalışmaya dahil edilen hastaların yüzde 65'i nakit kayıp, yorgunluk, sinir hasarı ve immün sistem zayıflığı yaşadıklarını bildirdi. Ulusal Sağlık Servisi (NHS) İngiltere Onkoloji Sözcüsü Dr Naomi Smith, açıklamasında 'Bu test, NHS hastalarının yaşam kalitesini önemli ölçüde artırma potansiyeline sahip,' dedi.
Maliyet açısından OncoMasTR testi NHS sözleşmesi altında hasta başı yaklaşık 1.800 sterline mal oluyor. Bir tam kemoterapi seansının NHS maliyeti ortalama 24.000 sterlinden bahsedildiği göz önünde tutulduğunda, sistem düzeyinde testlerin kullanımı bütçe tasarrufu sağlayabilir. NHS England Mali Direktörü Julian Kelly, 'Maliyet-etkililik analizimiz, geniş ölçekli OncoMasTR kullanımının yıllık 84 milyon sterlin tasarruf sağlayabileceğini gösteriyor,' dedi.
Avrupa Onkoloji Topluluğu (ESMO) açıklamasında, çalışmanın sonuçlarının önümüzdeki tedavi rehberlerine yansıtılacağını duyurdu. ESMO Genomik Tıp Komisyonu Başkanı Prof. Andrea Bonaventura, 'Bu sonuçlar, hormon reseptör pozitif meme kanseri tedavi paradigmasında bir değişimi temsil eder; ancak her hastanın bireysel risk profiline göre onkologuyla detaylı görüşme yapması gerekir,' ifadelerini kullandı.
ABD'de OncoMasTR testi henüz ticari onayı yok; mevcut standart testler arasında Oncotype DX ve MammaPrint bulunuyor. Bu testler de benzer prensipte çalışıyor; ancak fiyat aralıkları ve sigorta kapsamı farklı. American Cancer Society (ACS) sözcüsü Dr Arif Kamal, 'Genomik test seçimi onkoloğun klinik değerlendirmesine ve hastanın bireysel risk profiline bağlıdır,' dedi.
Türkiye'de meme kanseri genomik test pazarı henüz gelişmekte. Türkiye Onkoloji Derneği Başkanı Prof. Dr Mert Başaran, 'OncoMasTR ve benzeri testlerin Türkiye'ye giriş süreci, SGK kapsamına alınma değerlendirilmesi sonrasında hızlanabilir. Önce çalışmaların Türk hastalardaki sonuçlarının değerlendirilmesi gerekir,' dedi.
Guardian'ın haberinde yer alan hasta hikayesi (Caroline Brown, 47 yaşında erken evre meme kanseri tanısı almış İngiltere'li öğretmen), OncoMasTR testi sonucunda kemoterapinin gerekli olmadığının belirlenmesiyle yaşam kalitesinde önemli iyileşme yaşadığını anlattı. 'Kemoterapi düşüncesi beni hasta etmişti; bu test bana yaşamımı geri verdi,' dedi.
Çalışma, Cancer Research UK ve Avrupa Komisyonu'nun Horizon Europe programı tarafından fonlandı. Sonuçlar şimdi NHS rehberlerine entegre edilecek; ABD ve diğer ülkelerde de düzenleyici kuruluşların incelemesi bekleniyor. Bu yazı bireysel tıbbi tavsiye yerine geçmez; meme kanseri tedavi kararları için onkologunuza danışın.