ONS verisi: Birleşik Krallık'ta alkole bağlı ölümler pandemiden bu yana ilk düşüşü gösterdi
Birleşik Krallık'ta alkole bağlı ölümler, 2019'dan bu yana ilk kez azaldı. Ulusal İstatistik Ofisi'nin (ONS) açıkladığı verilere göre 2025 yılında ölüm sayısı bir önceki yıla göre yüzde 3,5 düştü. BBC'nin haberinde, bu düşüşün Covid pandemisinin ardından oluşan keskin artış eğiliminin kırılması anlamına geldiği belirtildi.
Verilere göre 2025'te Birleşik Krallık'ta alkole bağlı 9.860 ölüm kaydedildi. Bu sayı 2024'teki 10.220 ölümden 360 daha az. Pandemi öncesi 2019 yılında ise rakam 7.560 düzeyindeydi. Yani toplam ölüm sayısı, pandeminin başlangıcına göre hala yüzde 30'un üzerinde fazla.
Ölümlerin yaş gruplarına göre dağılımı, düşüşün heterojen bir yapıya sahip olduğunu gösteriyor. ONS verilerinde 50-64 yaş arasında belirgin bir azalma görülürken, 65 yaş üstü grupta küçük bir artış kaydedildi. 25-49 yaş aralığında ise pandemi öncesinden bu yana en yüksek seviye korunuyor. Bu durum BBC'nin gerek halk sağlığı uzmanlarıyla yaptığı görüşmelerde gerek ONS analiz raporunda "endişe verici" olarak nitelendirildi.
Bölgesel dağılımda en yüksek alkole bağlı ölüm oranları, son yıllarda olduğu gibi yine İskoçya ve Kuzey İngiltere'de görüldü. Manchester, Liverpool ve Glasgow şehirlerinde 100.000 kişiye düşen oranlar ulusal ortalamanın yüzde 50 üzerinde kaldı. Güney İngiltere'de ise oranlar düşük seviyelerini korudu.
Uzmanlar, düşüşün nedenlerini tartışırken çeşitli faktörlere işaret etti. Royal College of Psychiatrists'in bağımlılık komitesi başkanı Profesör Sir Ian Gilmore, BBC'ye yaptığı açıklamada "genç yaş gruplarında alkol tüketiminin azalması, alkol bağımlılığı tedavi hizmetlerine erişimin görece istikrar kazanması ve fiyat politikalarının etkisi" ifadelerini kullandı.
İskoçya'da uygulanan minimum birim fiyat (MUP) politikası, 2018'den bu yana yürürlükte olduğu için ilk düşüş örneğini ifade etmiyor. Ancak Public Health Scotland'ın bu yıl yayımladığı bir analiz, MUP'un alkole bağlı hastaneye yatışları yıllık yüzde 13,5 oranında azalttığını gösterdi. Galler'de de benzer bir model 2020'den bu yana uygulanıyor.
NHS'in bağımlılık tedavi hizmetlerine yapılan yatırımlar da rol oynamış olabilir. NHS England'ın açıklamasına göre alkol bakımı hizmetlerine erişen kişi sayısı 2024-25 yılında yüzde 7 arttı. Bu, son beş yılın en yüksek artış oranı. Ancak NHS, bu hizmetlerin hala bölgeler arasında eşit dağılmadığını kabul etti.
Alcohol Health Alliance UK Direktörü Dr Katherine Severi, BBC'ye yaptığı yorumda düşüşün "hoş bir gelişme ancak kutlama yapmak için erken" olduğunu söyledi. Severi, pandemi sonrası başlayan içme eğilimlerinin değişimi sonucunda evde tüketim oranlarının arttığını ve özellikle bağımlılık riski taşıyanlar için bu eğilimin sağlık üzerindeki etkisinin uzun vadeli olduğunu hatırlattı.
Verinin yayımlandığı gün İngiltere Halk Sağlığı Departmanı, alkol tüketimine ilişkin yeni bir farkındalık kampanyasının yaz aylarında başlayacağını duyurdu. Kampanya, 16-24 yaş grubunu hedef alıyor ve sosyal medya kanalları üzerinden yürütülecek. Tahmini bütçesi 4,2 milyon sterlin olarak belirlendi.
Önümüzdeki yıllarda alkole bağlı ölümlerin nasıl bir seyir izleyeceği konusunda uzmanlar temkinli konuşuyor. ONS analiz raporunda, 2025'teki düşüşün sürdürülmesi için fiyat politikaları, tedavi hizmetlerinin genişletilmesi ve eğitim kampanyalarının birlikte yürütülmesinin gerekli olduğu belirtildi. BBC'ye göre bu öneriler önümüzdeki günlerde Sağlık Bakanlığı'nın yıllık raporunda da yer alacak.