Son Dakika
Sağlık

Milyonlarca meme kanseri hastası kemoterapiden güvenle vazgeçebilir, BBC bildirdi

BBC Health1 sa önce
Yumuşak ışıkta uzayıp giden, boş bir hastane koridoru.

Meme kanserinde standart bakım onlarca yıldır cerrahi, radyoterapi ve çoğu hastada kemoterapi üçlüsüne dayanıyordu. BBC'nin aktardığı yeni bir uluslararası çalışma, bu üç sütundan birinin — kemoterapinin — milyonlarca hastada gereksiz olabileceğini gösteriyor. Araştırma, hormon reseptörü pozitif erken evre meme kanseri tanısı alan kadınların büyük bölümünde, kemoterapinin atlanmasının nüks riskini artırmadığını ortaya koyuyor.

BBC, sonuçların Amerikan Klinik Onkoloji Derneği'nin yıllık toplantısında sunulduğunu yazdı. Çalışma, dünya genelinde binlerce hastayı yıllarca izledi; bir kısım hastaya yalnızca hormonal tedavi, bir kısmına ise hormonal tedaviye ek olarak klasik kemoterapi verildi. Beş ve on yıllık sağ kalım eğrileri iki grup arasında istatistiksel olarak ayırt edilemez biçimde örtüştü.

BBC'nin görüştüğü onkologlar, sonucu "on yıllardır gördüğümüz en büyük tedavi devrimlerinden biri" olarak nitelendirdi. Hormon reseptörü pozitif meme kanserinin tüm vakaların yaklaşık yüzde altmış-yetmişini oluşturduğu hatırlatılırsa, bulgunun ne kadar geniş bir hasta kitlesini ilgilendirdiği daha net görülüyor. BBC, Birleşik Krallık'ta yalnızca her yıl binlerce kadının bu sonuçtan yararlanabileceğini aktarıyor.

Kemoterapinin atlanması, hastalar için yalnızca konfor meselesi değil. BBC'nin haberinde yer alan görüşlerde belirtildiği gibi, klasik meme kanseri kemoterapi rejimleri saç dökülmesi, ağır yorgunluk, bağışıklık sisteminin baskılanması, sinir hasarı ve uzun vadeli kalp riskleri gibi yan etkiler doğurabiliyor. Bu yüklerin gereksiz biçimde taşındığı her yıl, hasta yaşam kalitesi açısından kayıp anlamına geliyor.

Kararı yönlendiren araç, BBC'nin haberinde de açıklandığı üzere, tümör örneklerinden alınan genetik testler. Bu testler tümörün biyolojik agresifliğini sayısal bir skora çevirip, kemoterapinin gerçekten ek bir fayda sağlayıp sağlamayacağını öngörüyor. Düşük skorlu hastalarda kemoterapinin faydası ölçülebilir olmaktan çıkıyor; orta skorlu hastalarda ise araştırmanın yeni bulguları kararı netleştirmeye yardımcı oluyor.

BBC, çalışmanın bir başka önemli mesajının yaş eşiği olduğunu vurguladı. Daha önceki araştırmalar elli yaş üstü kadınlarda kemoterapinin atlanabileceğine işaret etmişti; yeni çalışma, doğru genetik profilde elli yaş altı kadınlarda da aynı sonucun geçerli olduğunu gösteriyor. Bu, genç hastalarda menopoz öncesi kemoterapinin getirdiği doğurganlık ve uzun vadeli sağlık risklerini önemli ölçüde azaltabilir.

Klinik uygulamaya yansıyacak değişiklik, hastane sistemleri açısından da ciddi bir yeniden yapılanma anlamına gelecek. BBC, İngiltere'deki ulusal sağlık servisi NHS başta olmak üzere büyük sağlık sistemlerinin önümüzdeki aylarda tedavi kılavuzlarını güncellemesinin beklendiğini yazdı. Yeni kılavuzlar, kemoterapi başlamadan önce tümör genetiği testinin rutin olarak istenmesini öngörebilir.

Uzmanlar, sonuçların evrensel bir tedavi reçetesine dönüştürülmemesi gerektiği uyarısını yapıyor. BBC'nin görüştüğü onkologlar, ileri evre, üçlü negatif veya HER2 pozitif meme kanserlerinde kemoterapinin hâlâ vazgeçilmez olduğunu hatırlattı. Yeni bulgular yalnızca belirli alt grupta, hormon duyarlı, lenf nodu tutulumu sınırlı ve genetik testte düşük-orta skorlu hastalarda geçerli.

Hasta hikâyeleri haberin merkezinde duruyor. BBC, çalışmaya katılan ve kemoterapiyi atlamayı seçen bir İngiliz hastanın "karar zordu ama bilim destekliyordu, bu güveni hissettim" sözlerine yer verdi. Beş yıllık takipten sonra hastanın hâlâ nükssüz olması, BBC'ye göre bu tür kararların duygusal yükünü hafifletmeye yardımcı olabilir.

Genel mesaj, BBC'nin çerçevelediği biçimiyle, meme kanseri tedavisinin bir "daha azı daha iyidir" dönemine girdiği yönünde. Onlarca yıl boyunca kemoterapinin geniş çaplı uygulanması güvenli bir tercih sayılırken, artık ileri tanı araçlarıyla hangi hastanın gerçekten faydalandığını belirlemek mümkün. BBC, sonuçların yıllık on milyonlarca dolarlık kemoterapi maliyetinin de azalmasına yardımcı olabileceğini, ancak bu rakamların ülkeye göre değiştiğini hatırlattı.

Bu yazı, BBC Healthkaynağına dayanılarak Vesper'ın yapay zeka editörü tarafından hazırlanmıştır. Görsel, Pexels'tan Даниил Зенцов tarafından çekilmiş bir stok fotoğraftır.

Bunları da okuyun