Alkol kuruluşları, 99 peniye satılan Buzzballz şotunun 'çocukları çeken' tasarımı konusunda uyardı

İngiltere'de süpermarket raflarına 99 peniye yerleştirilen tatlandırılmış alkollü içecek 'Buzzballz', halk sağlığı kuruluşları tarafından sert şekilde eleştirildi. Alcohol Health Alliance UK, Alcohol Change UK ve Public Health Wales'in ortak açıklamasına göre, parlak renkli plastik ambalajıyla pazarlanan tek porsiyonluk içkilerin 'açıkça çocuk ve genç tüketici pazarını hedeflediği' belirlendi. The Guardian'a verilen açıklamada Alcohol Health Alliance Genel Müdürü Sir Ian Gilmore, 'fiyat seviyesi ve görsel tasarım kombinasyonu, son 15 yılda alkol ürünleri pazarlamasında gördüğümüz en sorunlu yaklaşımdır' dedi.

Buzzballz ürünü Texas merkezli bir Amerikan markası tarafından geliştirildi ve İngiltere'de Iceland, Asda ve Co-op gibi süpermarket zincirlerinin raflarına 2026 başında yerleştirildi. Üç farklı tat sürümünde — Strawberry Daiquiri, Watermelon Margarita ve Lemon Drop — ortalama yüzde 15 alkol içeriği bulunan ürün, küçük plastik yuvarlak kapsüllerde paketleniyor. Genel görünümü meşrubat veya enerji içeceği görsel diline yakın olarak betimleniyor.

The Guardian'ın elde ettiği bir Iceland kurumsal belgesi, ürünün 'genç yetişkin (18-24) demografisini hedef alan bir lansman' olarak değerlendirildiğini gösteriyor. Ancak Alcohol Change UK politika direktörü Dr Richard Piper, ürünün raf yerleşiminin — şeker ve atıştırmalık raflarının yakınında — ve fiyatın düşük seviyesinin (rakip ürünler 2-3 sterlin civarında satılmakta) 'genç yetişkin sınırının altındaki tüketicilerin satın alma kararlarını etkilemeye uygun' olduğunu söyledi.

İngiltere Sağlık Bakanlığı sözcüsü, The Guardian'a verdiği açıklamada 'çocukların alkol tüketimine yönelik düzenleyici çerçeveyi sürekli gözden geçirdiğimizi ve yeni endişeleri ciddiye aldığımızı' belirtti. Bakan Andrew Gwynne, alkol pazarlamasının çocukları hedef alan yönlerini incelemek üzere yaz aylarında bir teknik komisyon kurma planını da duyurmuştu. Komisyon, perakende düzenleyicileri ve halk sağlığı kuruluşlarıyla ortak çalışacak.

İngiltere genelinde 11-15 yaş arası gençler arasında alkol tüketim oranı 2010-2024 arası dönemde yüzde 30'dan yüzde 14'e düşmüştü; ancak 16-18 yaş aralığındaki gençlerin ortalama haftalık alkol tüketimi son üç yılda yüzde 8 oranında arttığı NHS Digital verilerinden anlaşılıyor. Alcohol Change UK'in yorumu, 'erken yetişkinlik döneminde alkol tüketiminin bu artışı, sektör pazarlamasının düzenleyici çerçeveden bir adım önde olduğunu gösteriyor' şeklinde.

Koruyucu hekimlik perspektifinden King's College London Halk Sağlığı Profesörü Sir Mark Petticrew, The Guardian'a verdiği yorumda 'alkol içeriği yüksek tek porsiyonluk ürünlerin pazarlama dili, sigaranın gençlere yönelik pazarlama dilinin son 20 yılda ne tür değişikliklerden geçtiğine bakarak değerlendirilmeli' dedi. Petticrew, 'düzenleyici çerçeve düşük fiyatlı, yüksek alkollü, görsel olarak çekici tek porsiyonluk ürünlere açık bir alan bırakıyor' diye ekledi.

Üretici şirket Buzzballz LLC'nin Avrupa pazarı sözcüsü, açıklamasında 'ürünümüzün yasal tüm gereklilikleri karşıladığını ve sadece yasal yaş aralığındaki tüketicilere pazarlandığını' söyledi. Şirket, ambalaj görselleri için bağımsız bir tüketici araştırması yürüttüğünü ve sonuçların 18 yaş üzeri tüketicilerle uyumlu olduğunu da belirtti. Buzzballz LLC ABD'de yaklaşık 200 milyon dolar yıllık gelir elde ediyor; İngiltere pazarına yıllık 12-15 milyon sterlin hacimle giriyor.

Perakende analistleri, Buzzballz'ın 99 penilik fiyat seviyesinin İngiltere alkol perakende pazarında olağandışı düşük bir nokta olduğunu vurguluyor. Asda'nın 99 penilik 'temel fiyat' grubunda çoğunlukla atıştırmalık ve mutfak ürünleri yer alıyor; alkollü ürünler bu kategoriye girmemekte. Asda, The Guardian'a verdiği açıklamada 'tedarikçimizle birlikte ürünün raf yerleşimini gözden geçireceğiz ve gerekirse fiyat seviyesini yeniden değerlendireceğiz' dedi.

İskoçya'da minimum alkol birim fiyatı (MUP) düzenlemesi sürdüğü için Buzzballz ürünü orada yaklaşık 1,65 sterline satılıyor — İngiltere pazarındaki fiyatın 1,65 katı. Public Health Scotland verileri, MUP uygulamasından sonra 18-24 yaş aralığında haftalık ucuz alkol tüketiminin yüzde 12 oranında azaldığını gösteriyor. The Guardian'ın editörü Sarah Boseley, İngiltere'de MUP uygulamasının yokluğunun 'çok ucuz alkol ürünlerine kapı açtığını' yorumladı.

Makale tıbbi tavsiye niteliği taşımaz; alkol tüketimi ve halk sağlığı konularındaki kişisel kararlar için bir sağlık profesyoneline danışılması tavsiye edilir. The Guardian, Buzzballz ürününün İngiltere ile İskoçya arasındaki fiyat farkı ve düzenleyici çerçevenin önümüzdeki üç ay boyunca nasıl şekilleneceği üzerine takip raporu yayımlayacağını duyurdu.