100 yıl önce 1,7 milyon Britanyalı: 1926 Genel Grevi'nin yıldönümü
1926'nın bu hafta Birleşik Krallık tarihindeki en büyük emek mobilizasyonunun yüzüncü yıldönümü olarak işaretleniyor. 4-12 Mayıs 1926 tarihleri arasında 1,7 milyon işçi araçlarını bırakarak Britanya'yı dokuz gün boyunca etkin biçimde durdurdu. Genel Grev olarak bilinen olay, İngiliz emek tarihinin en kararlı dayanışma örneği olarak görüldü; ancak aynı zamanda hareketin en derin yenilgisini de getirdi.
Grevin kıvılcımı maden işçileriyle başladı. Geçen yılki ekonomik durgunluk sonrasında, kömür madeni sahipleri 1.250.000 maden işçisinden ücret indirimi ve haftalık çalışma saatlerinin artırılmasını talep ediyordu. Sendika reddedince, sahipleri 30 Nisan 1926'da işçileri işten attı. Trade Union Congress (TUC), yani sendika konfederasyonu, dayanışma grevine başlama kararı aldı.
4 Mayıs Salı sabahı, demiryolu işçileri, otobüs sürücüleri, dock işçileri, baskı işçileri, demirciler, gaz ve elektrik tedarik işçileri, hep birlikte mesai başlamadı. Şehirler arası tren seferleri durdu. Londra'da metro çalışmadı. Manchester ve Birmingham'da fabrikalar kapatıldı. Sokaklarda atlı tramvaylar nadir bir görüntü oluşturmaya başladı.
Hükümetin yanıtı sert oldu. Başbakan Stanley Baldwin, ordu ve donanmayı temel hizmetlerde kullanılmak üzere mobilize etti. 100.000 'gönüllü' kayıt edildi (genelde orta sınıf öğrenciler ve emekli askeri personel). Bu gönüllüler, otobüs sürmeye, tren kullanmaya ve elektrik üretmeye gittiler.
Halkın grevle olan ilişkisi karmaşıktı. Bazı bölgelerde grev güçlü destek görüyordu; özellikle Glasgow, Liverpool, Manchester ve Galler'in kuzeyi. Diğerlerinde, özellikle Londra'nın varlıklı bölgelerinde, gönüllülere açık destek vardı. The Times gazetesi, gönüllü çabasını 'medeniyetin temellerini koruma' olarak çerçeveledi.
Genel Grev sadece dokuz gün sürdü. 12 Mayıs'ta TUC, ani ve umulmadık bir biçimde grev çağrısını geri çekti. Karar, maden işçileriyle danışılmadan alındı ve onları yalnız bıraktı. Maden işçileri 7 ay daha grevi sürdürdü ama sonunda 1926 yılı bitmeden çoğu ücret indirimi ve daha uzun çalışma saatleri ile işbaşına döndü.
Tarihçi Jonathan Schneer, grevin başarısızlığının üç nedeni olduğunu söylüyor: ilk olarak, hükümetin hazırlığı. Baldwin, krizin geleceğini öngörmüş ve 1925'ten beri 'gönüllü ordu' planlarını sessizce hazırlamıştı. İkincisi, TUC liderliğinin sertliğe karşı isteksizliği — pek çok sendika lideri, hareketin devrime dönüşmesinden korkuyordu. Üçüncüsü, emekçi sınıflar arasında bir bölünme: maden işçileri merkezdeydi, ancak diğer sektörlerin tam dayanışma göstermesi sınırlıydı.
Genel Grev'in uzun vadeli sonuçları derindi. 1927'de Baldwin hükümeti, Trades Disputes Act'ı çıkardı; bu yasa dayanışma grevlerini, kamu hizmeti grevlerini ve siyasi greve katılım için ücret kesintilerini neredeyse imkansız hale getirdi. Yasa 1946'da Atlee işçi hükümeti tarafından kaldırılana kadar yürürlükte kaldı.
Klüturel etkileri de açıktı. Genel Grev, İngiliz emek hareketi için iki kuşaklık travma yarattı. Britanya'da işçi sendikalarının üye sayısı 1926'da 5,5 milyondu; 1933'e gelindiğinde 4,4 milyona düşmüştü. Sendikal hareket, II. Dünya Savaşı sonrasındaki Atlee dönemine kadar bu darbenin etkisinden tam olarak kurtulmadı.
Olay, modern Britanya'nın siyasi hatırasında hala canlı. Greve katılan ailelerin torunları, 1926'yı 'gerçek dayanışmanın son anı' olarak hatırlıyor. Tarihçi Schneer'in argümanı şu: 'Genel Grev başarısız oldu çünkü modern siyasi mücadelelerin örgütsel altyapısına henüz hazır değildi. Ancak değer açısından, sonraki kuşakların kendi mücadelelerini örgütlemesi için bir model oluşturdu.'