Wuppermann ve Angostura: Oz Büyücüsü oyuncusu Frank Morgan'ın gizli aile mirası

New York'un Brooklyn semtindeki Green-Wood Mezarlığı, Leonard Bernstein, Jean-Michel Basquiat ve Henry Ward Beecher gibi önemli ABD figürlerinin son istirahat yerlerini barındırır. Bu mezarlığın belki de en çok yanılınan ziyaretçi karşılaması, 1939 filmi The Wizard of Oz'daki büyücüyü oynayan Frank Morgan'ın mezarıdır — çünkü Morgan, oyuncu sahne adıyla değil, doğum adıyla, Francis Phillip Wuppermann olarak gömülmüştür. Mezar taşı bir Hollywood efsanesini değil, daha eski bir Karayip-Almanya-New York iş hikayesini taşır.
Morgan'ın hikayesi 1890'da New York'ta başlar. 11 çocuktan biri olarak doğdu; ailesi, Trinidad'tan ABD'ye taşınan bir Alman kökenli ailenin koluydu. Wuppermann ailesi, 19. yüzyılın ikinci yarısında Karayipler'de Angostura amargasını distribüsyonunu üstlenmişti — bu, Trinidad ve Venezuela kökenli bir bitter likördü ve özellikle koktelin İngiliz emperyal yüzyılının bir özelliği olarak yayılışıyla küresel bir popülerliğe kavuştu. ABD'ye 1860'larda taşınan aile, ürünün Kuzey Amerika dağıtımının ana kanalı haline geldi.
Çocukluk evi, Manhattan'ın Upper East Side'ında geniş bir konaktı ve aile, Wuppermann çocuklarına eğitim için kapsamlı kaynaklar ayırmıştı. Frank, Cornell Üniversitesi'ne kabul edildi ve büyük olasılıkla amargas mirasını sürdürecekti. Ancak ağabeyi Ralph Wuppermann'ın tiyatro kariyeri için seçtiği yol, Frank'ı da etkileyecekti. Ralph, 1900'lerin başında Broadway'de küçük rollerle başladı; Frank, Cornell'i bitirdiği 1908'de tiyatroya yöneldi.
İlk profesyonel rolleri tiyatro projelerinde geldi — 1916'daki The Suspect filminde sinemaya geçişini yaptı. "Frank Morgan" sahne adını seçmesi, Almanca "Wuppermann" soyadının ABD'deki I. Dünya Savaşı sonrası anti-Alman atmosferi içinde profesyonel bir engel teşkil ettiği için kullanışlı bir karar oldu. Sahne adı, 1920'lerde başlangıç dönemi sinemasında Morgan'a ölçülü bir başarı kazandırdı; ancak büyük şöhret, 1939'daki The Wizard of Oz ile geldi.
The Wizard of Oz'da Morgan beş ayrı karakter oynadı: profesör Marvel, kapı bekçisi, taksi sürücüsü, sıradan korumalar ve büyücünün kendisi. Bu çoklu rol, MGM stüdyosunun yönetmen Victor Fleming ile Morgan arasındaki güveninden gelen bir tasarımdı. Bu, Morgan'ın kariyerinin doruğu oldu; sonraki on yılda 50'den fazla filmde rol aldı, Akademi Ödülü adaylığına Tortilla Flat (1942) için aday gösterildi, ancak ikinci bir adaylığı yok.
Fakat Morgan'ın ailesinin amargas işine olan bağlılığı, hayatı boyunca devam etti. Wuppermann ailesi, 1920'lerde Angostura'nın ABD ve Kanada distribütörlüğünü genişletti; 1930'larda kuzeni James Wuppermann, ailenin ana iş kolunu yönetiyordu. Frank Morgan, mali olarak başarılı tiyatro ve sinema kariyerine rağmen, ailesinin amargas işinden de gelirin önemli bir bölümünü almaya devam ediyordu. ABD'deki yasaklamayı (Prohibition, 1920-1933) Angostura ürün karması adapte ederek atlattı: "alkollü bir bileşen" olarak değil, "yiyecek aroması" olarak vergilendirildi ve böylece yasal olarak satılmaya devam etti.
1949'da, Morgan The Wizard of Oz'daki başarısının ardından Annie Get Your Gun film projesinde rol almak üzere prova yapıyordu. Yapımın çekimleri başlamak üzereyken, 18 Eylül 1949'da kalp krizinden 59 yaşında hayata veda etti. Yerini Annie Get Your Gun'da Louis Calhern aldı. Morgan, ailenin geleneksel mezarlık alanı olan Green-Wood Cemetery'ye, doğum adı Wuppermann ile gömüldü; oyuncu sahne adıyla bilinen kimse buraya geldiğinde, mezarın kimliğini tanıyamayabilir.
Mezar taşı, ABD'de erken 20. yüzyıl ailelerinin çok dilli karmaşıklığını yansıtır. Almanca soyadı, Trinidad'tan getirilen bir Karayip işin temsili, ve sahne adının arkasında saklı kalan bir Hollywood efsanesi — bu unsurların hepsi tek bir mezar taşında toplanır. Aile mezarlığı, hala Wuppermann ailesinin ABD koluna ait olarak kullanılır; Frank'in ağabeyi Ralph da yakınlarda gömülüdür.
Angostura ailesinin tarihsel önemi sadece amargas üzerinden gelmiyor. Aile, 1920'lerde New York Filharmoni'sine ve Metropolitan Operası'na bağışlarda bulundu; sosyal seçkin bir konuma sahipti. Bu, Frank'in kariyerinde de bir şekilde önemli oldu — Hollywood'a girişi sırasında ailesinin bağlantılarına erişim sağladı. Ancak, biyografisinde Morgan'ın bu konularda mütevazı kaldığı belirtilir; ailesinin servetini kariyerinin avantajı olarak kullanmaya çalışmadığı söylenir.
Green-Wood Cemetery'nin 478 dönümlük alanında, mezarlığın tarih kürsüsü tarafından bir araştırma yıllık ortalama 4 ziyaretçi alan Wuppermann mezarına özel rehberli turlar düzenler. Mezar, hem Hollywood'un altın çağına dair bir ipucu hem de Karayip-New York iş ağlarının erken küresel ticaretin bir kaydıdır. Brooklyn'in Sunset Park bölgesinde mezarlık girişinde verilen broşürde, Frank Morgan'ın mezarı, "şehre dair gizli bir film tarihi" başlığıyla işaretlenir.