Dünyayı değiştiren 27 şarkı: Rock'n'Roll'dan protesto marşına müzik tarihinin dönüm noktaları

Müzik tarihi, sadece bireysel sanatçıların biyografilerini değil, bütün dönemleri yeniden çerçeveleyen kültürel olayların kataloğunu içerir. HistoryExtra'nın gazeteci ve müzik tarihçisi Jonathan Wright tarafından derlenen 'dünyayı değiştiren 27 şarkı' adlı özel kompozisyon, bu kataloğun bir özetini sunuyor. Liste, 20. yüzyıl ortasından 21. yüzyıla uzanan müzik tarihinde sadece sanatsal değil siyasal, kültürel ve toplumsal etki yaratan eserleri biraraya getiriyor.

Listenin ilk kısmında, 1950'lerin sonu ile 1960'ların ortası arasındaki rock'n'roll devrimi yer alıyor. Bu döneme damgasını vuran şarkılar arasında Bill Haley & His Comets'in 'Rock Around the Clock' (1955), Chuck Berry'nin 'Johnny B. Goode' (1958) ve The Beatles'ın 'I Want to Hold Your Hand' (1963) yer alıyor. Wright'in HistoryExtra için derlemesinde özellikle 'Johnny B. Goode' Berry'nin elektro gitar tekniğinin gelişimi açısından bir dönüm noktasına işaret ediyor.

Listenin ikinci yelpazesi protest müziğin altın çağına yönelik. Bob Dylan'ın 'The Times They Are A-Changin'' (1964), Sam Cooke'un 'A Change Is Gonna Come' (1964) ve Pete Seeger'in 'We Shall Overcome' düzenlemesi, Amerikan Sivil Haklar hareketinin ses tablolarını oluşturuyor. Wright'ın yorumunda, Sam Cooke'un parçasının Sivil Haklar marşına yükselişi, sanatçının Mart 1963'te Mississippi'deki ırk ayrımcılığına maruz kalmasının ardından oluştuğu vurgulanıyor.

Latin müziği ve dünya müziğinin küresel etkisi de listede yer aldı. Antônio Carlos Jobim'in 'The Girl from Ipanema' (1962), bossa nova'yı dünya müzik sahnesine taşıdı ve Brezilya'nın askeri darbeden önceki son altın ekonomik dönemini simgeledi. Bob Marley'in 'No Woman, No Cry' (1975), reggae'yi siyasal direnişin uluslararası sözcülüğüne yükseltti. Bu iki parçanın seçimi, müziğin sınır ötesi dolaşımının önemini gösteriyor.

Disko ve elektronik müziğin yükselişi listede iki temsille gösterildi. Donna Summer'ın 'I Feel Love' (1977), elektronik müziğin elektronik enstrümanlarla yapılabileceğinin ilk kanıtlarından biri olarak değerlendirildi. Bu parça, Giorgio Moroder'in synthesizer üretimiyle birlikte günümüz elektronik dans müziğinin temellerinden birini oluşturdu. Wright'ın derlemesinde 'I Feel Love'ın ABD'nin disko dönemindeki yapay zekayla müziğin ilk önemli buluşması olduğu kaydedildi.

Punk hareketi, müzik tarihinde önemli bir kopuş noktasıdır. Sex Pistols'un 'Anarchy in the U.K.' (1976) ve The Clash'in 'London Calling' (1979), İngiltere'nin 1970'lerin sonundaki sosyal ve ekonomik bunalımının ses haline gelişini temsil ediyor. Wright'ın HistoryExtra için yorumu, 'London Calling'in soğuk savaş dönemi nükleer felaket kaygısının ortasında kayıt yapıldığını ve Çin-İngiltere ilişkilerinden etkilendiğini hatırlatıyor.

Hip-hop'un küresel yükselişi 1980'lerin sonunda başladı. Grandmaster Flash & The Furious Five'ın 'The Message' (1982) listede bu hareketin ilk büyük temsili olarak yer aldı. Bu parça, kentsel yoksulluğa ve siyahi Amerikalı topluluk deneyimine yönelik bir sosyal yorum olarak değerlendirildi. Wright'ın derlemesinde, hip-hop'un sonraki dört dekadda Amerikan kültürünün küresel ihracatının önemli bir parçası haline gelişine atıf yapılıyor.

1990'lar ve 2000'ler için liste, Nirvana'nın 'Smells Like Teen Spirit' (1991) ve Eminem'in 'Lose Yourself' (2002) gibi farklı türleri kapsıyor. Wright'a göre, 'Smells Like Teen Spirit'in alternatif rock'ı ana akıma taşıması, müzik endüstrisinin 1990'lardaki yapısal dönüşümünün bir parçasıydı. Bu dönemde plak şirketleri büyük rock yıldızlarına yatırım yapmaktan alternatif gruplara doğru yön değiştirdi.

21. yüzyıl ses tabloları arasında listede Beyoncé'nin 'Single Ladies' (2008) ve Kendrick Lamar'ın 'Alright' (2015) yer alıyor. 'Alright', Black Lives Matter hareketinin gayri resmi marşı haline geldi ve 2015 sonrasında Amerikan kültür alanındaki ırk meselesinin müzikteki yansımasını oluşturdu. Wright'ın derlemesinde, Lamar'ın 2018'de Pulitzer Müzik Ödülü'nü kazanmasının bu kültürel kabulün resmi onayı olduğu belirtildi.

Listenin sonunda, 2020'lerin yeni eserlerinden örnekler bulunuyor: Lil Nas X'in 'Old Town Road' (2019) ve BTS'in 'Dynamite' (2020) küresel müzik akışlarının dijital platformlarda nasıl değiştiğini gösteriyor. HistoryExtra'nın sonuç değerlendirmesi, müzik tarihinde 'dönüm noktaları' olarak kabul edilen eserlerin neredeyse her zaman geniş kültürel olaylarla bağlantılı olduğunu vurguladı. Wright'ın derlemesi, bu eserlerin sadece eğlence değil, dönemlerini şekillendiren toplumsal hareketlerin ses kayıtları olduğu fikrini destekledi. Liste, HistoryExtra'nın üyelik bölümünde 27 parçanın hepsinin müzikal ve tarihsel bağlam analiziyle birlikte yer alıyor.